Tiếng Việt lớp 3 so sánh: Kiến thức & cách học hiệu quả

Video bài giảng

Tiếng Việt lớp 3 SO SÁNH là gì?

Theo khái niệm SGK lớp 3: Hình ảnh so sánh là biện pháp tu từ dùng để đối chiếu hai sự vật hoặc sự việc có điểm giống nhau, nhằm làm câu văn sinh động, gợi hình.

Ví dụ: Công Cha như núi Thái Sơn - Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra.

Đặc điểm cấu tạo của biện pháp so sánh

Để có thể hiểu rõ hơn về cấu tạo của hình ảnh so sánh lớp 3 trong quá trình làm bài, dưới đây sẽ là ví dụ:

Ví dụ: Cô ấy xinh như bông hoa.

Ở câu này ta sẽ chia thành 2 vế, vế A “Cô ấy” thể hiện cho sự vật được so sánh, vế B “như bông hoa” thể hiện cho sự vật so sánh, đi kèm với đó là từ ngữ so sánh “như” và từ chỉ phương diện so sánh chính là “xinh”.

Từ đó, ta có thể rút ra được cấu tạo của câu so sánh sẽ có 4 thành phần chính là:

• Vế A: Hình ảnh sự việc, sự vật được so sánh.
• Vế B: Hình ảnh sự việc, sự vật dùng để so sánh.
• Từ ngữ chỉ phương diện so sánh.
• Từ ngữ dùng để miêu ta ý so sánh.

Thường những câu so sánh sẽ có dấu hiệu nhận biết thông qua từ hoặc nội dung:

• Qua từ: Thường các câu so sánh sẽ có những từ như: như là, như, giống, là….
• Qua nội dung: 2 đối tượng có sự tương đồng đang đem ra để so sánh cùng nhau.

Làm giàu vốn từ tiếng Việt cho trẻ nhờ hơn 1.000+ truyện tranh tương tác và sách nói trên ứng dụng VMonkey, hỗ trợ tốt việc học môn Tiếng Việt trên lớp.

Có mấy kiểu so sánh lớp 3?

Trong kiến thức ngữ pháp tiếng Việt, có 2 kiểu so sánh lớp 3 sau:

1. So sánh ngang bằng

Đây là kiểu so sánh các sự việc, sự vật, hiện tượng có sự tương đồng nhau. Mục đích chính ngoài việc tìm kiếm sự giống nhau thì kiểu câu này còn giúp nhân hóa những đặc điểm, bộ phận nào đó của sự việc, sự vật, hiện tượng giúp người đọc, người nghe dễ hiểu hơn.

Các từ thường xuất hiện trong câu so sánh ngang bằng: là, giống, giống như, tựa như, y như, như…

Ví dụ: Anh em như thể tay chân

2. So sánh hơn kém

So sánh hơn kém được biết đến là loại so sánh đối chiếu hiện tượng, sự vật, sự việc trong mối quan hệ hơn kém để có thể làm nổi bật được hình ảnh còn lại.

Trong so sánh hơn kém, các từ thường được sử dụng là: kém hơn, hơn là, kém gì, kém, hơn.

Ví dụ: Tùng cao hơn Hùng

Để có thể chuyển từ dạng câu so sánh ngang bằng sang kiểu câu so sánh hơn kém, mọi người chỉ có thể thêm vào câu những từ mang ý nghĩa phủ định như chẳng, chưa, không…. Và ngược lại.

Ví dụ: những trò chơi điện tử không hay bằng những bài học trên lớp.

Các phép so sánh thường dùng trong tiếng Việt lớp 3

Trong kiến thức tiếng Việt lớp 3 so sánh thường sẽ có nhiều kiểu so sánh khác nhau, có thể kể đến như:

1. So sánh sự vật này với sự vật kia

Đây được biết đến là kiểu so sánh phổ biến nhất, khi đối chiếu sự vật này và sự vật kia dựa trên sự tương đồng của chúng.

Ví dụ: Về đêm, màn đêm tối đen như than.

2. So sánh con người với sự vật và ngược lại

Đây được biết đến là một trong những cách so sánh dựa trên những nét tương đồng giữa phẩm chất con người với đặc điểm của một sự vật. Mục đích hỗ trợ làm nổi bật được phẩm chất của chính con người.

Ví dụ: Trẻ em như búp trên cành.

3. So sánh âm thanh với âm thanh

Đây cũng là một trong những kiểu so sánh khá phổ biến dựa trên sự tương đồng về đặc điểm giữa hai hoặc nhiều âm thanh với nhau, hỗ trợ làm nổi bật được sự vật được so sánh.

Ví du: Tiếng hát của chị Mai như tiếng chim hót líu lo.

4. So sánh các hoạt động với nhau

Đây là kiểu so sánh thường được ứng dụng dùng để cường điều hóa một hiện tượng, sự vật, sự việc và chúng thường được dùng trong tục ngữ, ca dao.

Ví dụ: Cày đồng đang buổi ban trưa

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày

Tác dụng của hình ảnh so sánh

Tác dụng của hình ảnh so sánh trong Tiếng Việt lớp 3:

• Làm nổi bật sự vật, sự việc, hiện tượng được so sánh trong các trường hợp khác nhau.
• Giúp sự vật, sự việc trở nên sinh động hơn khi so sánh với những điều trừu tượng hoặc không cụ thể.
• Làm lời văn bay bổng, thú vị, thường được các nhà thơ, nhà văn sử dụng trong tác phẩm.
• Giúp người đọc và người nghe dễ hình dung hơn về sự việc, sự vật, hiện tượng.

Ví dụ: So sánh quê hương như chùm khế ngọt sinh động hơn so với miêu tả bằng hình ảnh thường ngày.

Mẹo học tiếng Việt lớp 3 so sánh hiệu quả

Để có thể giúp các bé làm bài tập câu so sánh hiệu quả, dưới đây là một số bí quyết mà bố mẹ không nên bỏ qua:

• Nắm rõ được đặc điểm câu so sánh: Bố mẹ cần giải thích rõ cho bé như thế nào là câu so sánh, đưa ra ví dụ dễ hiểu để con có thể nhận biết được câu so sánh khi làm bài tập.
• Học thông qua trò chơi: thay vì chỉ làm bài tập trên sách vở, hãy thử tổ chức những trò chơi liên quan tới so sánh giữa một vật với một vật để thấy được sự tương đồng, hơn thua….
• Học đi liền với thực tiễn: Để giúp còn hiểu được rõ câu so sánh, bố mẹ có thể đưa ra những ví dụ liên quan tới thực tiễn như miêu tả ngoại hình, tính cách, đặc điểm của sự vật, sự việc, con người gần gũi với bé.
• Học luôn đi đôi với hành: Sau khi con đã hiểu được thế nào là câu so sánh, bố mẹ có thể cùng bé làm những bài tập liên quan trong SGK, sách tham khảo, đề thi,… để bé luyện tập hiệu quả.
• Học tiếng Việt cùng Vmonkey: Đây là ứng dụng dạy học tiếng Việt online thông qua truyện tranh, sách nói để trang bị nhiều kiến thức tiếng Việt cho trẻ từ đánh vần, phát âm, học chữ, luyện viết, tập đọc, gia tăng vốn từ vựng…để từ đó chinh phục mọi thể loại kiểu câu hiệu quả. Tìm hiểu thêm về Vmonkey qua video sau nhé:

Bài tập tiếng Việt lớp 3 câu so sánh (có đáp án)

Dưới đây là tổng hợp một số bài tập về câu so sánh để các bé có thể thực hành với kiểu câu này:

Lỗi sai khi làm bài tập tiếng Việt lớp 3 so sánh

Trong quá trình làm bài tập về câu so sánh trong tiếng Việt lớp 3, các bé thường mắc một số sai lầm như:

• Không nhận biết được câu so sánh: Vì các con chưa hiểu được thế nào là câu so sánh nên không thể nhận biết được trong quá trình làm bài tập.
• Không hiểu rõ đặc điểm trong câu: Vì trong câu so sánh được cấu tạo từ nhiều thành phần, nên bé không hiểu rõ được những cấu trúc đó để tiến hành phân biệt và làm bài tập.
• Bé chưa biết đặt câu: Như đã nói câu so sánh thường sẽ đối chiếu sự vật, sự việc, hiện tượng này với đối tượng tương đồng, nhưng vì vốn từ vựng trẻ còn ít nên thường khả năng đặt câu cũng sẽ bị ít hơn để so sánh.

Xem thêm: Bộ đề thi thử trạng nguyên tiếng Việt lớp 3 cập nhất mới nhất 2025

FAQ - Những thắc mắc khác về bài tiếng Việt lớp 3 so sánh

1. Hình ảnh so sánh là gì?

Là biện pháp tu từ dùng để đối chiếu hai sự vật hoặc sự việc có điểm giống nhau, làm câu văn sinh động, gợi hình.

2. So sánh bằng “như” và “giống như” khác nhau thế nào?

Cả hai đều dùng để so sánh, nhưng “như” thường ngắn gọn, trực tiếp; “giống như” tạo cảm giác nhẹ nhàng, giải thích hơn.

3. Tại sao cần dùng hình ảnh so sánh trong bài văn?

Giúp làm nổi bật sự vật, sự việc, làm câu văn sinh động và dễ hình dung hơn.

4. Có ví dụ nào dễ nhớ cho học sinh lớp 3 không?

Ví dụ: Công cha như núi Thái Sơn - Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra.

5. Hình ảnh so sánh có áp dụng được trong kể chuyện không?

Có, dùng để mô tả nhân vật, cảnh vật hoặc sự việc, giúp câu chuyện sống động hơn.

6. Làm sao biết khi nào nên dùng so sánh?

Dùng khi muốn nhấn mạnh đặc điểm của sự vật, sự việc hoặc làm văn bản thêm sinh động, dễ hình dung.

Trên đây là tổng hợp những thông tin về tiếng Việt lớp 3 so sánh. Qua đó có thể thấy được đây thể loại câu khá thú vị giúp văn học trở nên sinh động và hấp dẫn hơn. Nên bố mẹ nên hỗ trợ để bé có thể làm quen và chinh phục dạng kiến thức này hiệu quả nhất nhé.

BA MẸ ĐỪNG BỎ LỠ! Giúp con xây dựng nền tảng tiếng Việt vững chắc, hỗ trợ tốt việc học trên lớp với VMonkey - ứng dụng học tiếng Việt theo chương trình GDPT Mới cho trẻ Mầm non và Tiểu học.