Soạn bài Quê hương lớp 9 Ngắn nhất - Chân trời sáng tạo

Bản quyền tài liệu thuộc về VnDoc, nghiêm cấm các hành vi sao chép với mục đích thương mại.

Bài viết gồm các câu trả lời ngắn gọn và dễ hiểu, với các ví dụ minh họa sinh động, bám sát các yêu cầu của những câu hỏi thuộc bài Quê hương lớp 9 Tập 1 Chân trời sáng tạo. Những câu trả lời này do giáo viên của VnDoc trình bày, đảm bảo chính xác nhằm hỗ trợ các em học sinh trong quá trình soạn bài và học bài tại nhà. Mời các em theo dõi.

A. Chuẩn bị đọc Quê hương lớp 9 Ngắn nhất

Hình ảnh sâu đậm nhất về quê hương trong em là gì?

Trả lời:

Gợi ý:

• Hình ảnh khu vườn ăn quả, hàng cây, đầm sen, bờ sông, lũy tre, con đường đất đỏ...
• Hình ảnh người nông dân cày cấy, đánh bắt hải sản...

B. Trải nghiệm cùng văn bản Quê hương lớp 9 Ngắn nhất

Tưởng tượng trang 13: Hãy hình dung cảnh được gợi tả trong khổ thơ thứ hai.

Trả lời:

Cảnh đoàn tàu ra khơi đánh cá hùng tráng trong ánh bình minh.

Suy luận trang 13: Em hiểu thế nào về nội dung của khổ thơ cuối?

Trả lời:

Khổ thơ cuối nỗi nhớ quê hương da diết, sâu đậm của nhà thơ

C. Suy ngẫm và phản hồi Quê hương lớp 9 Ngắn nhất

Câu 1 trang 14: Tìm những từ ngữ thể hiện hình ảnh dân chài và cuộc sống làng chài trong bài thơ.

Trả lời:

Người dân làng chài Cuộc sống làng chài

• “làn da ngăm rám nắng”
• “thân hình nồng thở vị xa xăm”
• “bơi thuyền đi đánh cá”
• “phăng mái chèo, mạnh mẽ"

• "ồn ào trên bến đỗ"
• "tấp nập đón ghe về"

Câu 2 trang 14: Phân tích hiệu quả của việc sử dụng một số biện pháp tu từ trong các câu thơ:

Trả lời:

Biện pháp tu từ Hiệu quả

So sánh

(cánh buồm - mảnh hồn làng)

- Khắc họa hình ảnh cánh buồm trở nên sinh động, hấp dẫn hơn

Nhân hóa

(cánh buồm)

- Giúp cánh buồm trở nên sinh động, gần gũi, như một người dân chài

Nhân hóa

(con thuyền)

- Giúp hình ảnh con thuyền trở nên sống động, gần gũi, hiện lên như một ngư dân thực thụ

Chuyển đổi cảm giác

(vị xa xăm, nghe chất muối)

- Giúp thi vị hóa các hình ảnh thơ được miêu tả

Câu 3 trang 14: Phân tích cách gieo vần và cách ngắt nhịp trong bài thơ.

Trả lời:

- Cách gieo vần trong bài thơ: tác giả chủ yếu gieo vần chân

- Cách ngắt nhịp: bắt đầu bằng nhịp lẻ: 3/2/2 hoặc 3/2/3

Câu 4 trang 14: Tìm yếu tố miêu tả và biểu cảm trong bài thơ. Việc kết hợp hai yếu tố này có tác dụng gì?

Trả lời:

Yếu tố miêu tả Yếu tố biểu cảm

• "trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng"
• "Chiếc thuyền nhẹ hăng như con tuấn mã"
• "mạnh mẽ vượt trường giang"
• "Cánh buồm trương, to như mảnh hồn làng"
• "Rướn thân trắng bao la thâu góp gió"
• "ồn ào trên bến đỗ"
• "Khắp dân làng tấp nập đón ghe về"
• "làn da ngăm rám nắng"
• ...

• "Nhờ ơn trời"
• "lòng tôi luôn tưởng nhớ"
• "nhớ cái mùi nồng mặn quá"

→ Tác dụng:

• giúp hình ảnh thơ trở nên sinh động, trực quan và hấp dẫn hơn
• giúp biểu đạt tình cảm của nhà thơ sâu sắc hơn

Câu 5 trang 14: Xác định mạch cảm xúc của người viết thể hiện qua các khổ thơ và cảm hứng chủ đạo của bài thơ.

Trả lời:

- Mạch cảm xúc:

• Khổ thơ 1, 2, 3: cảm xúc tự hào về quê hương
• Khổ thơ 4: nỗi nhớ quê hương tha thiết, da diết

- Cảm hứng chủ đạo: cảm hứng ngợi ca cuộc sống lao động của người dân làng chài cùng tình yêu quê hương sâu đậm

Câu 6 trang 14: Phân tích một số nét đặc sắc của kết cấu bài thơ (cách sắp xếp bố cục, cách triển khai mạch cảm xúc…)

Trả lời:

- Cách sắp xếp bố cục:

• Mở bài: giới thiệu khái quát về ngôi làng (nghề nghiệp, vị trí)
• Thân bài: khắc họa hình ảnh lao động ngư dân và ngôi làng chài
• Kết bài: nỗi nhớ và tình yêu quê hương tha thiết

- Cách triển khai mạch cảm xúc:

• Giới thiệu, miêu tả về cảnh lao động và cuộc sống ở làng chài (khổ thơ 1, 2, 3)
• Gợi nhắc trực tiếp nỗi nhớ da diết qua những hình ảnh, mùi hương của làng chài hằn sâu trong kí ức

- Cách kết hợp giữa miêu tả và biểu cảm: kêt hợp nhuần nhuyễn, hài hòa, bổ trợ khăng khít cho nhau giúp bộc lộ tình cảm tự hào, yêu mến, nhớ thương quê hương của tác giả

Câu 7 trang 14: Nêu chủ đề bài thơ và một số căn cứ giúp em xác định được chủ đề.

Trả lời:

- Chủ đề: Bức tranh sinh hoạt ở làng chài trong kí ức của tác giả

- Căn cứ:

• Giọng điệu trìu mến, tha thiết
• Các hình ảnh nhân hóa, so sánh mang tính biểu tượng
• Sáng tạo các hình ảnh đặc trưng của quê hương (mảnh hồn làng, mùi nồng mặn)

Câu 8 trang 14: Ấn tượng sâu đậm nhất mà bài thơ để lại trong em là gì?

Trả lời:

HS trả lời theo cảm nhận cá nhân.

Mẫu: Em ấn tượng nhất cách tác giả luôn nhớ về "mùi nồng mặn" của quê hương dù xa cách đã lâu. Chi tiết đó cho thấy tình cảm chân thành và diết của ông dành cho từng ngóc ngách ở quê hương mình.

E. Nội dung bài thơ Quê hương lớp 9

QUÊ HƯƠNG

“Chim bay dọc biển đem tin cá”

Làng tôi ở vốn làm nghề chài lưới:Nước bao vây cách biển nửa ngày sông.Khi trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng,Dân trai tráng bơi thuyền đi đánh cá:

Chiếc thuyền nhẹ hăng như con tuấn mãPhăng mái chèo mạnh mẽ vượt trường giang.Cánh buồm trương, to như mảnh hồn làngRướn thân trắng bao la thâu góp gió...

Ngày hôm sau, ồn ào trên bến đỗKhắp dân làng tấp nập đón ghe về.“Nhờ ơn trời, biển lặng cá đầy ghe”,Những con cá tươi ngon thân bạc trắng.

Dân chài lưới làn da ngăm rám nắng,Cả thân hình nồng thở vị xa xăm;Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằmNghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ.

Nay xa cách lòng tôi luôn tưởng nhớMàu nước xanh, cá bạc, chiếc buồm vôi,Thoáng con thuyền rẽ sóng chạy ra khơi,Tôi thấy nhớ cái mùi nồng mặn quá!

Tế Hanh, 1939