Đề nghị xử nghiêm người có hành vi bạo lực gia đình

Đại biểu (ĐB) Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Dương) đề nghị bổ sung về quy định hòa giải trong phòng ngừa bạo lực gia đình. Theo đó, phương án hòa giải được đề nghị không áp dụng khi đối tượng bị bạo lực gia đình là trẻ em. Lý do, trẻ em là đối tượng yếu thế, dễ bị bạo lực gia đình. Thực tế đã chứng minh có rất nhiều vụ việc bạo lực gia đình với trẻ em rất thương tâm đã xảy ra. “Với những đặc điểm thể chất còn non nớt, đặc điểm tâm lý phát triển chưa hoàn thiện, khi bị bạo lực, trẻ rất hoảng loạn. Tổ chức hòa giải để hướng dẫn các bên tự nguyện giải quyết mâu thuẫn, tranh chấp là biện pháp không thể áp dụng với trẻ em. Các vụ bạo lực gia đình mà nạn nhân là trẻ em đều không có mâu thuẫn, tranh chấp từ phía trẻ em nên không cần thiết áp dụng. Trẻ em không thể xem xét, cân nhắc giải quyết mâu thuẫn với người gây bạo lực cho mình.” - ĐB Việt Nga nêu.

Cũng theo ĐB Việt Nga, thực tiễn thời gian qua cho thấy, bạo lực gia đình với trẻ em hết sức phức tạp, nhiều vụ việc thương tâm đã được báo chí phản ánh, gây bất bình trong dư luận. Vì vậy phải có biện pháp đủ mạnh và quy định của pháp luật để phòng ngừa bạo lực với trẻ em.

ĐB Huỳnh Thị Phúc (Bà Rịa-Vũng Tàu) đánh giá cao dự thảo đã tiếp thu tối đa ý kiến ĐBQH. Tuy nhiên, ĐB đề nghị bỏ nội dung áp dụng hành vi bạo lực gia đình đối với người đã ly hôn. ĐB Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) cũng đề nghị bỏ nội dung áp dụng hành vi bạo lực gia đình đối với người đã ly hôn, anh chị em người đã ly hôn, vì đã ly hôn thì mối quan hệ giữa họ không là quan hệ gia đình theo Luật Hôn nhân và gia đình.

Về biện pháp thực hiện công việc phục vụ cộng đồng đối với người có hành vi bạo lực gia đình, các ĐBQH cũng dành sự quan tâm lớn. Đây là biện pháp có tính giáo dục, răn đe đối với những đối tượng chưa đến mức xử hình sự. Nhưng ĐB Phạm Văn Hòa đề nghị bỏ từ tự nguyện, vì đã là giải pháp nhằm giáo dục, răn đe thì không phải là tự nguyện theo kiểu thích thì làm, không thì thôi, mà nên giao Chủ tịch UBND xã nơi xảy ra vụ việc bạo lực gia đình quyết định, tổ chức việc người có hành vi bạo lực gia đình thực hiện công việc phục vụ cộng đồng.

Cũng tại phiên thảo luận, ĐB Đỗ Đức Hồng Hà (Hà Nội) cho rằng bạo lực gia đình rất nhức nhối, do đó cần xác định đúng, đủ các hành vi bạo lực gia đình. ĐB cho rằng còn thiếu 5 nhóm hành vi: xâm phạm quyền tự do con người, quyền dân chủ như ngăn cản, ép buộc thành viên gia đình tham gia hội, tôn giáo, tiếp cận báo chí - thông tin, tham gia các hoạt động giáo dục, thể thao, kinh tế; hành vi xâm phạm tài sản; ép buộc tình dục, làm công việc độc hại, đi xin ăn, lang thang kiếm sống; trốn tránh nghĩa vụ nuôi dưỡng, cấp dưỡng cha mẹ, con cái, kể cả sau khi ly hôn; các hành vi gây ức chế tâm lý… Do đó, ĐB Hồng Hà đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, bổ sung các hành vi bạo lực gia đình.

ĐB Tô Văn Tám (Kon Tum) dẫn một thống kê cho thấy là 80% nạn nhân bạo lực gia đình là phụ nữ, 68,4% trẻ em trong độ tuổi từ 1-14 tuổi đã từng bị bạo lực gia đình và các đối tượng khác, như người cao tuổi, người khuyết tật… cũng thường là đối tượng của bạo lực gia đình. “Với tầm quan trọng của việc bảo vệ, chăm sóc phụ nữ và trẻ em thì nên chăng nghiên cứu thành lập Quỹ phòng, chống bạo lực gia đình, thu hút tốt hơn nguồn vốn xã hội hóa cho công tác này và giao cho một cơ quan quản lý.” - ĐB Tô Văn Tám phát biểu.

Các ĐBQH tán thành quy định khi được phân công giải quyết vụ việc bạo lực gia đình, công an cấp xã có quyền yêu cầu người có hành vi bạo lực gia đình đến trụ sở công an xã để làm rõ thông tin, giải quyết hoặc xử lý vụ việc. Nếu người có hành vi bạo lực gia đình không đến thì công an xã có trách nhiệm đưa người được yêu cầu đến trụ sở và thời gian yêu cầu là không quá 6 giờ cho mỗi lần yêu cầu, tính từ thời gian người được yêu cầu đến trụ sở công an cấp xã. So với luật hiện hành thì đây là biện pháp mới được bổ sung. Tuy nhiên, ĐB Lê Thanh Hoàn (Thanh Hoá) cho rằng, để đảm bảo ngăn chặn kịp thời hành vi bạo lực gia đình tiếp tục xảy ra, đề nghị quy định công an cấp xã có quyền yêu cầu người có hành vi bạo lực gia đình đến trụ sở công an và trường hợp không chấp hành thì có quyền tạm giữ người theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính.

Giải trình ý kiến các ĐBQH, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng nhấn mạnh đến vấn đề trách nhiệm của công an xã khi được phân công giải quyết vụ việc bạo lực gia đình. “Biện pháp này chính là hình thức về phòng ngừa xã hội và cũng chỉ áp dụng đối với trường hợp bạo lực gia đình do công an xử lý, cụ thể ở đây người bạo lực là trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật, với mục đích là làm rõ thông tin các vụ việc, chưa phải xử lý hành chính hay xử lý hình sự. Chúng tôi sẽ nghiên cứu sâu hơn ý kiến các ĐBQH.” - Bộ trưởng phát biểu.

Về biện pháp hỗ trợ xử lý bạo lực gia đình (3 biện pháp mới gồm yêu cầu người có hành vi bạo lực gia đình đến trụ sở công an cấp xã; giáo dục, hỗ trợ chuyển đổi hành vi bạo lực; thực hiện phục vụ công việc cộng đồng), qua ý kiến các ĐBQH, Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng cho hay cơ quan soạn thảo cùng với cơ quan chủ trì thẩm tra sẽ nghiên cứu thêm. Bộ trưởng cho biết sẽ theo hướng lựa chọn các biện pháp giữa góp ý phê bình trong cộng đồng dân cư hay thực hiện việc nhiệm vụ phục vụ cộng đồng, vừa có ý nghĩa giáo dục tự nguyện, đồng thời thể hiện mục tiêu giúp đỡ người có hành vi bạo lực gia đình nhận thức được hành vi sai trái của mình để khắc phục và hoàn thiện.