Giải thích Thành ngữ - Tục ngữ

Tiên thì ai cũng mơ tưởng tới. Nhưng có hay không và cái giá phải trả để có được tiên mới là cái cần bàn. Ước mơ hão huyền chỉ có ở những người thiếu thực tế. Nhưng theo trí tưởng tượng của người đời thì nàng tiên vẫn là người đẹp nhất, thường sống ở trên trời, bay thướt tha mọi nơi, vì thế truyện cổ tích thường nhắc đến tiên là vậy.

Tiên: Nhân vật tượng trưng trong các truyện thần thoại rất đẹp, có phép màu nhiệm. Tiên có tiên ông, tiên bà, nhưng khi ví với cái đẹp thì thường hay nói đến các cô tiên.

Nghĩa bóng: Vẻ đẹp lý tưởng lộng lẫy của người con gái.

Còn có câu tương tự: Đẹp như Kiều; Đẹp như người trong tranh; Đẹp như Tây Thi; Đẹp như tiên giáng trần; Đẹp nghiêng nước nghiêng thành…

Chuyện kể:

Ở đất Non Bồng, còn gọi là Bồng Lai, một trong ba quả núi ở biển, có hình bầu rượu. Nơi ấy có rất nhiều cô tiên. Mỗi cô đều xinh đẹp một vẻ. Các nàng tiên ngày ngày mặc áo mây trắng ngà, lướt thướt bay đi trẩy hội Long Vương. Nàng nào cũng cầm một bầu đi theo để khi trẩy hội không quên múc đầy bầu nước đem về tưới cho vườn đào xanh tốt.

Hồi ấy, con trai Long Vương đã trưởng thành, chàng có sức khoẻ vượt muôn trùng đại dương, một hôm đi dạo ở Thuỷ cung gần đảo Non Bồng bỗng nhìn thấy mấy cô tiên đang tắm. Các cô tiên cười đùa thoả thích. Con trai Long Vương lòng dạ ngẩn ngơ, mới men theo bờ động đến ngắm. Chàng mải ngắm nghía những người đẹp lỡ đạp vào hòn đá rơi xuống nước. Thấy động, những cô Tiên nhanh chóng thu vén quần áo, xách vội bình nước bay về nơi ở.

Chàng con trai Long Vương trở về ngẩn ngơ. Từ bấy sinh ra tương tư. Vua cha cho đi khắp vùng để tìm cho được người con gái đẹp kết hôn với chàng trai, nhưng người con gái nào đến chàng cũng không ưng thuận.

Chàng cầu khẩn:

- Cha đi tìm nàng tiên về đây cho con. Chẳng có ai đẹp hơn các nàng tiên mà con đã nhìn thấy.

Vua cha nhờ thần Cá Chép bay lên núi Thiên Bồng để dạm hỏi. Đến nơi, thần Cá Chép thấy một bầy tiên lộng lẫy kiều diễm, chẳng biết chọn ai mà dạm hỏi, đành đứng xa mà ngắm. Ngắm mãi, ngắm mãi, thần Cá Chép dần biến thành một hòn núi nhỏ, biệt tăm không trở lại Long Vương.

Chàng trai si tình thấy thần Cá Chép đi mãi không trở về, mới nóng lòng lên mặt nước, đến núi Thiên Bồng để tìm nàng tiên. Lại như lần trước, chàng ngắm mãi rồi tương tư, lâu ngày hoá thân thành một quả núi, rồi không bao giờ trở về Long Vương nữa.

Núi Thiên Bồng trước đây có một quả, giờ thêm thần Cá Chép, lại chàng trai con vua Thuỷ Tề biến thành hai quả núi nhỏ nữa, chụm đầu vào nhau hướng về quả núi lớn, như đang nhìn các nàng tiên kiêu sa kiều diễm. Từ đó núi Thiên Bồng còn gọi là Bồng Lai có ba đỉnh là vậy. Nơi này ngày ngày tháng tháng vẫn có những nàng tiên kiều diễm, lộng lẫy đến tắm. Người ta đồn rằng chẳng có gì đẹp bằng các nàng tiên sa, ai qua đây nếu có nhìn thì chỉ nên nhìn thoảng qua, chớ có đắm đuối, mà hoá thành đá chẳng có ngày trở về.

--------------------

Tiên thì ai cũng mơ tưởng tới. Nhưng có hay không và cái giá phải trả để có được tiên mới là cái cần bàn. Ước mơ hão huyền chỉ có ở những người thiếu thực tế. Nhưng theo trí tưởng tượng của người đời thì nàng tiên vẫn là người đẹp nhất, thường sống ở trên trời, bay thướt tha mọi nơi, vì thế truyện cổ tích thường nhắc đến tiên là vậy.

(Theo “Đi tìm điển tích thành ngữ”. NXB Thông Tấn)